fa بررسی تطبیقی کمیسیون اصل نود و نهاد آمبودزمان (نهاد بازرسی و نظارت) حقوق خصوصی Pivate Law تحقیقات بنیادی یا نظری Research <p style="DIRECTION: rtl">&nbsp; امروزه نظارت و کنترل نقش برجسته و غیرقابل وصفی در توسعه و پیشرفت کشورهای جهان یافته است. یکی از نهادهای ناظر در نظام حقوقی کشورمان، کمیسیون اصل نود قانون اساسی است که تحت نظر مجلس شورای اسلامی به &laquo;شکایات مردم علیه طرز کار قوای سه&shy;گانه&raquo; رسیدگی می&shy;کند. از طرفی در نظام&shy;های حقوقی مختلف دنیا، یکی از مهم ترین سازکارهای نظارت و کنترل، تحت عنوان نهاد آمبودزمان به چشم می&shy;خورد که معمولاً در تعامل با پارلمان، به شکایات شهروندان علیه نهادهای عمومی و دولتی به شکل غیرقضایی رسیدگی می&shy;کنند. با توجه به شباهت&shy;هایی که در صلاحیت&shy;های کمیسیون و نهاد آمبودزمان به چشم می&shy;خورد، آیا می&shy;توان کمیسیون مزبور را به عنوان یک آمبودزمان پارلمانی در نظام حقوقی کشورمان پذیرفت؟ باتوجه به این مهم، مقال حاضر با تعمق در ساختار و کارکردهای دو نهاد مزبور، شباهت ها و تفاوت های ساختاری و کارکردی آن دو را مورد تحلیل و بررسی قرار می‌دهد.</p> <p>&nbsp; Today supervision and control is found prominent and immeasurable role in Countries, development. One of supervisor institutions in our legal system is the principle ninety commissions which consider under parliament, public complaints against the three branches working. On the one hand in the world different legal systems, one of important supervision mechanisms, be seeing under ombudsman institution that usually in interacting with parliament, investigate to citizen complaints against public and state institutions in the non- judicial method. Regarding likeness that seen in the principle ninety commissions and ombudsman institution qualifications, can adopt mentioned commission in our legal system as parliament ombudsman? Due to this important, this paper with meditation in two mentioned institutions structure and function, analyses their Similarities and differences.</p> کمیسیون اصل نود, آمبودزمان, نظارت, تظلم خواهی غیر قضایی. The ninety commission, ombudsman, supervision, Non-judicial justice. 157 180 http://jlviews2.ujsas.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-24-15&slc_lang=fa&sid=1 Ebrahim Mousazadeh ابراهیم موسی زاده e.mousazadeh@ut.ac.ir 10031947532846006349 10031947532846006349 Yes Tehran University دانشگاه تهران